Wykład: Wiatr i woda – niestrudzeni budowniczowie. Jak powstał Sfinks i Wielki Kanion

Andrzej Fryś Do seniorów o geologii (tekst ten będzie drukowany w kwietniowym numerze „Nowin Andrychowskich) Seniorzy z andrychowskiego Uniwersytetu Trzeciego Wieku wysłuchali dnia 3 marca wykładu p.t.: Wiatr i woda – niestrudzeni budowniczowie. Jak powstał Sfinks i Wielki Kanion. Wykładowczynią (znakomitą!) była tym razem dr Patrycja Wójcik-Tabol z Instytutu Nauk Geologicznych U.J. Geologia kojarzy się raczej z Akademią Górnico-Hutniczą, niż z najstarszym polskim Uniwersytetem, więc dr Wójcik-Tabol wyjaśniła, że na U.J. uprawia się geologię mocno zhumanizowaną, raczej „filozofię geologiczną”.

Na wstępie podane zostały informacje o mechanizmach oddziaływania wiatru i wody na skorupę ziemską. Na przepięknych slajdach pokazano fantastyczne obiekty utworzone przez wiatr, na przykład grzyby skalne. Chyba niewielu słuchaczy (ja na pewno nie) zdawało sobie sprawę z faktu, że egipski Sfinks został „wstępnie” wyrzeźbiony przez wiatr z jednego ogromnego bloku skalnego, a jego głowa to odmiana grzyba skalnego. Inną rewelacją był wiek Sfinksa, oceniany przez niektórych badaczy aż na przeszło 15 tysięcy lat.

Jako przykład formy zbudowanej przez wodę podano Wielki Kanion rzeki Kolorado w Stanach Zjednoczonych. Ten fenomen natury, widoczny nawet z Kosmosu, jest długi na prawie 500 km, zaś jego szerokość waha się od 800 m do 29 km. Głębokość doliny przekracza w niektórych miejscach 1000 m. Wielki Kanion jest corocznie odwiedzany przez 4,5 miliona turystów.

Pani dr Patrycja Wójcik-Tabol, pytana na końcu wykładu o nasz andrychowski fenomen geologiczny – zagórnickie łupki wierzowskie powiedziała że bardzo je lubi i często odwiedza.